http://mcuir.mcu.ac.th:8080/jspui/handle/123456789/1172 2025-12-16T21:29:04Z 2025-12-16T21:29:04Z ช่วยธานี, พระมหาบุญเลิศ ฐิติปสิทธิกร, พระมหาประกาศิต อยู่สาราญ, พระปลัดประพจน์ ปัญโญ, อาภากร http://mcuir.mcu.ac.th:8080/jspui/handle/123456789/1182 2023-12-06T10:12:20Z 2565-01-01T00:00:00Z

Title: การขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงเพื่อการเปลี่ยนแปลงการดารงชีพจากวิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตลาดสู่วิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตนเองของชาวไร่อ้อย และไร่มันสาปะหลัง อำเภอวิเชียรบุรี จังหวัดเพชรบูรณ์ Authors: ช่วยธานี, พระมหาบุญเลิศ; ฐิติปสิทธิกร, พระมหาประกาศิต; อยู่สาราญ, พระปลัดประพจน์; ปัญโญ, อาภากร Abstract: งานวิจัยมีวัตถุประสงค์ 1)เพื่อเพิ่มศักยภาพในการทำการเกษตรตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง ผ่านการออกแบบกระบวนการที่ไม่ต้องทิ้งการทำเกษตรแบบเดิมและมีการจัดการพื้นที่ให้เป็นเศรษฐกิจพอเพียงโดยการมีส่วนร่วมของเกษตรกร 2)เพื่อขับเคลื่อนให้เกิดการเปลี่ยนแปลงการดำรงชีพจากวิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตลาดสู่วิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตนเองบนพื้นฐานปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และ 3)เพื่อสร้าง “ครอบครัวแกนนำการเปลี่ยนแปลง” ที่สามารถพึ่งตนเองในด้านความมั่นคงทางอาหารได้บนพื้นฐานปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของชาวไร่อ้อยและไร่มันสาปะหลัง อำเภอวิเชียรบุรี จังหวัดเพชรบูรณ์ การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสานวิธี (Mixed Methods Research) ด้วยระเบียบวิธีวิจัยเชิงปริมาณ (Quantitative Research) และวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วม (Participatory Action Research) เก็บรวบรวมข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่างที่เป็นเกษตรกรอาสาสมัครจานวน 300 คนที่เข้าร่วมฝึกอบรมหลักสูตรเกษตรกรผู้เปลี่ยนชีวิต วิเคราะห์ข้อมูลโมเดลความสัมพันธ์เชิงสาเหตุของพฤติกรรมที่สัมพันธ์กับการดาเนินชีวิตภายใต้แนวคิดหลักเศรษฐกิจพอเพียงกับข้อมูลเชิงประจักษ์โดยใช้ LISREL และเก็บข้อมูลภาคสนามโดยใช้การสัมภาษณ์เชิงลึก (In-depth Interview) และการสนทนากลุ่มเฉพาะ (Focus Group Discussion) จากครอบครัวเกษตรกรแกนนา 20 ครอบครัวที่เข้าร่วมกิจกรรมขับเคลื่อนให้เกิดการเปลี่ยนแปลงการดำรงชีพจากวิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตลาดสู่วิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตนเองบนพื้นฐานปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยพบผลการวิจัยดังนี้ 1. รูปแบบการเพิ่มศักยภาพในการทำการเกษตรตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง ผ่านการออกแบบกระบวนการที่ไม่ต้องทิ้งการทำเกษตรแบบเดิมและมีการจัดการพื้นที่ให้เป็นเศรษฐกิจพอเพียงโดยการมีส่วนร่วมของเกษตรกร คือ ได้พัฒนาหลักสูตรเกษตรกรผู้เปลี่ยนชีวิต ฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการเกษตรกรอาสาสมัครชาวไร่อ้อยและไร่มันสำปะหลัง จานวน 300 คน โดยเน้นให้เกษตรกรเข้าใจวงจรชีวิตในไร่อ้อยและมันสำปะหลัง โดยกระบวนการวิเคราะห์ต้นทุนชีวิตการเป็นเกษตรกรที่ต้องพึ่งพาอาหารและปัจจัยการทาเกษตรจากภายนอก เกษตรกรสามารถวางแผนลดการพึ่งพาอาหารจากภายนอกด้วยการสร้างความมั่นคงทางอาหารในพื้นที่ของตนและสร้างเครือข่ายเกษตรกรในการขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงการทาเกษตรภายใต้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง คือ กลุ่มเกษตรอินทรีย์ภูน้ำหยด เมื่อทดสอบความสัมพันธ์ของอิทธิพลต่อการดำเนินชีวิตภายใต้ปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง พบว่า โมเดลสอดคล้องกลมกลืนกับข้อมูลเชิงประจักษ์ คือ ผลการทดสอบค่าไคสแควร์เท่ากับ 46.81 (P=0.924) 2. รูปแบบการขับเคลื่อนให้เกิดการเปลี่ยนแปลงการดำรงชีพจากวิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตลาดสู่วิถีเศรษฐกิจแบบพึ่งตนเองบนพื้นฐานปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยครอบครัวเกษตรกรแกนนำอาสาสมัครจานวน 20 ครอบครัว ได้เข้าร่วมกิจกรรมการออกแบบพื้นที่ในบริเวณบ้าน ไร่อ้อยและไร่มันสำปะหลังเป็นพื้นที่เศรษฐกิจพอเพียง เกษตรกรทั้ง 20 ครอบครัวได้ปฏิบัติการปลูกผักในพื้นที่บ้านของตนเอง และมีจำนวน 10 ครอบครัวที่จัดสรรพื้นที่ไร่อ้อยและไร่มันสำปะหลังปฏิบัติการปลูกผักตามแนวคิดปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง เมื่อได้รับผลผลิตทำให้เกษตรกรสามารถลดรายจ่ายเกี่ยวกับอาหารเฉลี่ยวันละ 54 บาท เพิ่มรายได้เฉลี่ยวันละ 150 บาท และได้บริโภคอาหารที่ปลอดสารพิษซึ่งเป็นผลผลิตจากพื้นที่ของตนเอง 3. เกิดครอบครัวแกนนำการเปลี่ยนแปลงจานวน 20 ครอบครัว ที่สามารถพึ่งตนเองในด้านความมั่นคงทางอาหารบนพื้นฐานปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงจากการผ่านการปฏิบัติการตามตัวชี้วัด 5 ตัว พบว่า 1) ร้อยละ 100 ของครอบครัวแกนนำปลูกพืชผักอย่างน้อย 10 ชนิด 2) มีกลุ่มที่เกิดจากการส่งเสริมให้ปลูกผักในครัวเรือนและบริหารผลผลิตส่วนเกินให้มีมูลค่าจำนวน 1 กลุ่ม คือ วิสาหกิจชุมชน กลุ่มเกษตรอินทรีย์ภูน้ำหยด 3) มีครอบครัวที่มีการลดพื้นที่ทำเกษตร มาปลูกผักและเลี้ยงสัตว์ จำนวน 10 ครอบครัว 4) มีนวัตกรรมของเกษตรกรที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงในการดำรงชีวิต จำนวน 4 นวัตกรรม ประกอบด้วย (1) หลักการทำบัญชีครัวเรือนสมุดต้นทุนประกอบอาชีพ (2) แผนผังพื้นที่อาหารของครอบครัว (3) เครือข่ายเกษตรกรในชุมชน (4) ห้องปฏิบัติการทางสังคม (Social lab) และ 5) มีศูนย์กลางในการถ่ายทอดความรู้และรวบรวมเมล็ดพันธุ์ที่ทำให้เกษตรกรพึ่งตนเองได้ คือ ไร่พุทธานิเวศน์ภูน้ำหยด ที่กลายเป็นห้องปฏิบัติการทางสังคม (Social lab) ของเกษตรกรในพื้นที่

2565-01-01T00:00:00Z ธมฺมทีโป, พระเจริญพงษ์ สิริเมโธ, พระมหาประกาศิต http://mcuir.mcu.ac.th:8080/jspui/handle/123456789/1181 2023-12-06T10:06:07Z 2566-01-01T00:00:00Z

Title: การพัฒนากระบวนการเรียนรู้ชุมชนโดยใช้วิจัยเป็นฐานวิชาศึกษาอิสระทางพระพุทธศาสนา สำหรับนิสิตมหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย Authors: ธมฺมทีโป, พระเจริญพงษ์; สิริเมโธ, พระมหาประกาศิต

2566-01-01T00:00:00Z วิถีชัย, พระมหาเกรียงศักดิ์ http://mcuir.mcu.ac.th:8080/jspui/handle/123456789/1180 2023-12-01T08:11:14Z 2563-01-01T00:00:00Z

Title: โครงการ อาวุโสฟรีแลนซ์: การเสริมสร้างระบบและกลไกส่งเสริมอาชีพฮิสระ ของผู้สูงอายุ ตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา Authors: วิถีชัย, พระมหาเกรียงศักดิ์ Abstract: การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ คือ (1) เพื่อวิเคราะห์ศักยภาพการพึ่งตนเองทั้งด้านสุขภาพกายและ ใจ เศรษฐกิจ สังคมและสิ่งแวดล้อม ของผู้สูงอายุตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา แบบมี ส่วนร่วม (2) เพื่อเสริมสร้างพลังการประกอบอาชีพอิสระ (Freelance) ในการเพิ่มรายได้ให้กับ ผู้สูงอายุตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา แบบมีส่วนร่วม (3) เพื่อเสริมสร้างระบบและกลไก การลดความเหลื่อมลํ้าด้านเศรษฐกิจ ด้วยกระบวนการส่งเสริมอาชีพอิสระ (Freelance) ของผู้สูงอายุ ตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา โดยใช้วิธีวิจัยเชิงปฏิบัติการแบบมีส่วนร่วมกับกลุ่มผู้สูงอายุ ในพื้นที่ตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา ผลการวิจัยพบว่า ศักยภาพการพึ่งตนเองทั้งด้านสุขภาพกายและใจ เศรษฐกิจ สังคมและ สิ่งแวดล้อม ของผู้สูงอายุตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา พบว่า กลุ่มสุขภาพดี เศรษฐกิจดี จะมีศักยภาพทางจิตใจที่เข้มแข็ง กลุ่มสุขภาพดี เศรษฐกิจไม่ดี กลุ่มนี้สามารถใช้ชีวิตได้ตามปกติ แต่ เมื่อมีปัญหาเศรษฐกิจ จะทำให้ศักยภาพทางจิตใจผู้สูงอายุกลุ่มนี้อ่อนแอลงทันที กลุ่มสุขภาพไม่ดี เศรษฐกิจดี เป็นกลุ่มผู้สูงอายุที่มีสถานะทางเศรษฐกิจค่อนข้างมั่นคงมีเงินเก็บแต่ยังต้องการความ ช่วยเหลือเป็นกลุ่มผู้สูงอายุที่มีโรคเรื้อรังที่ควบคุมไม่ได้หรือมีภาวะแทรกซ้อนมีหลายโรค กลุ่มสุขภาพ ไม่ดี เศรษฐกิจไม่ดี มีสถานะทางการเงินในลักษณะพอใช้จ่ายประทังชีวิตไม่มีเงินเก็บออมมากมายเป็น กลุ่มผู้สูงอายุที่ช่วยเหลือตนเองได้บ้างเล็กน้อยโดยยังต้องการความช่วยเหลือบางส่วน หากสังคมและ ครอบครัว หากครอบครัวหรือสังคมละทิ้งไม่สนใจดูแล กลุ่มนี้จะมีความทุกข์ทางจิตใจมากกว่ากลุ่ม อื่นๆเป็นพิเศษ ผู้สูงอายุมีการประยุกต์ใช้ฐานความรู้และอาชีพดั้งเดิมมาสร้างสรรค์ให้เกิดประโยชน์ ด้านเศรษฐกิจในครัวเรือน เช่นการถักเปลส่งขาย การสานหมวก การสานตะกร้า และด้านการเกษตร ผู้สูงอายุเป็นบุคคลที่พร้อมด้วยความรู้และประสบการณ์แม้จะมีร่างกายจะเสื่อมถอยแต่ก็ยังพร้อม ช่วยเหลือครอบครัวและสังคมจึงมักจัดตั้งชมรมผู้สูงอายุขึ้นมาเพื่อให้ผู้สูงอายุวัยเดียวกันได้พบปะ สังสรรค์แลกเปลี่ยนประสบการณ์และเป็นศูนย์กลางในการจัดกิจกรรมของผู้สูงอายุ มีการยอมรับและ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของตนเองอย่างเหมาะสมเพื่อให้สามารถอยู่ในสภาพแวดล้อมนั้น ๆ ได้ โดยที่ไม่ ส่งผลกระทบทั้งต่อตนเองและผู้อื่น สำหรับการเสริมสร้างพลังการประกอบอาชีพอิสระ (Freelance) ในการเพิ่มรายได้ให้กับ ผู้สูงอายุตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา แบบมีส่วนร่วม พบว่ากลุ่มผู้สูงอายุ ซึ่งมีจิตอาสา ปรารถนาดีที่จะสร้างคุณภาพชีวิตที่ดีต่อผู้สูงอายุทุกคนในตำบลบ้านป้อม โดยทุกคนมีความเห็นว่า ผู้สูงอายุในตำบลบ้านป้อม จะต้องมีสถานะทางเศรษฐกิจดี และมีคุณภาพชีวิตที่ดี โดยกลุ่มผู้สูงอายุ ตำบลบ้านป้อมมีการสร้างเป้าหมายในการขับเคลื่อนงานส่งเสริมอาชีพอิสระของผู้สูงอายุตำบลบ้านป้อมกระตุ้นพลังผู้สูงอายุให้หันมาประกอบอาชีพผ่านทุนฐานงานจิตอาสาสวัสดิการซึ่งเคยทำมาก่อน พร้อมทั้งทำงานร่วมกับหน่วยงานภาครัฐอย่างต่อเนื่องในการส่งเสริมอาชีพผู้สูงอายุและมีวัดต่างๆใน ตำบลบ้านป้อมเปิดพื้นที่ให้กับผู้สูงอายุสามารถนำสินค้าที่ผู้สูงผลิตได้นำมาขายในพื้นที่วัดได้โดยไม่เสีย ค่าใช้จ่าย การเสริมพลังการประกอบอาชีพมีกระบวนการดำเนินงานตั้งแต่การค้นหา โอกาสและ แนวทาง การประเมินศักยภาพ การประสานขอความร่วมมือกับเครือข่ายเชิงพื้นที่และร่วมระดม ทรัพยากรในการส่งเสริมและพัฒนาอาชีพผู้สูงอายุส่งเสริมในส่วนของการเสริมสร้างระบบและกลไกการลดความเหลื่อมลํ้าด้านเศรษฐกิจ ด้วย กระบวนการส่งเสริมอาชีพอิสระ (Freelance) ของผู้สูงอายุ ตำบลบ้านป้อม จังหวัดพระนครศรีอยุธยา พบว่า กลไกเชิงพื้นที่ได้ร่วมกันดำเนินการสำรวจข้อมูลผู้สูงอายุที่สนใจประกอบอาชีพเริ่มจากสร้าง แรงบันดาลใจให้หันมาประกอบอาชีพ ส่งเสริมและพัฒนาอาชีพ จนถึงการช่วยส่งเสริมการตลาด ผลิตภัณฑ์จากอาชีพของผู้สูงอายุ อบต.ตำบลบ้านป้อม และ กศน.บ้านป้อมมีการพัฒนาส่งเสริมอาชีพ ผู้สูงอายุอย่างต่อเนื่องภายใต้หน่วยงานประสานซึ่งได้แก่ รพ.สต.ตำบลในฐานะหน่วยงานที่ดูแล สุขภาพผู้สูงอายุ การจัดหาสิ่งอำนวยความสะดวกที่จะช่วยสนับสนุนการประกอบอาชีพอิสระของ ผู้สูงอายุเป็นงานหลักของ อบต.บ้านป้อม และดำเนินการพัฒนาอาชีพผู้สูงอายุด้วยการวางแผน วิเคราะห์ความความต้องการและความถนัดในอาชีพและพร้อมเปิดพื้นที่ให้กับผู้สูงอายุในการเข้า มาร่วมวางแผนในการพัฒนาอาชีพผู้สูงอายุแบบครบวงจรอย่างสอดคล้องกับความต้องการของกลุ่ม ผู้สูงอายุ

2563-01-01T00:00:00Z ทองอินจันทร์, จุฑารัตน์ ศิริวรรณ, พระมหายุทธนา -, พระครูสุนทรธรรมนิทัศน์ ศรีลางัด, พระมหาสมเดช http://mcuir.mcu.ac.th:8080/jspui/handle/123456789/1179 2023-12-01T08:12:39Z 2564-01-01T00:00:00Z

Title: รูปแบบการพัฒนาชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง : กรณีศึกษาตามบริบทของวัดโป่งคา ต.ดู่พงษ์ อ.สันติสุข จ.น่าน Authors: ทองอินจันทร์, จุฑารัตน์; ศิริวรรณ, พระมหายุทธนา; -, พระครูสุนทรธรรมนิทัศน์; ศรีลางัด, พระมหาสมเดช Abstract: โครงการวิจัยเรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์ของการศึกษาวิจัยอยู่ 3 ประการ ได้แก่ (1) เพื่อศึกษารูปแบบการพัฒนาชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง (2) เพื่อวิเคราะห์ความสาเร็จของการพัฒนาชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงตามบริบทของวัดโป่งคา (3) เพื่อนาเสนอรูปแบบการพัฒนาชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงที่เหมาะสมสาหรับการพัฒนาเป็นศูนย์การเรียนรู้ของคนในชุมชน วิธีการศึกษาวิจัย เป็นการศึกษาแบบผสมวิธี ระหว่างเชิงคุณภาพ และเชิงปริมาณควบคู่กันไป โดยการสังเกต สัมภาษณ์ และสนทนากลุ่มกับเกษตรกร จานวน 30 คน แล้ววิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณด้วยสถิติ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย และค่าถดถอยพหุคุณ ผลการศึกษาพบว่า รูปแบบการพัฒนาชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงของชุมชนแห่งเป็นการพัฒนาเชิงประยุกต์ โดยสอดคล้องหลัก 3 ห่วง คือความพอประมาณ ความมีเหตุผล ความมีภูมิคุ้มกัน และ 2 เงื่อนไข คือ ความรู้และคุณธรรม ความสาเร็จของการพัฒนาชุมชนตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง คือมีการร่วมมือกันระหว่างวัด บ้าน โรงเรียน หน่วยงานราชการภาครัฐและเอกชน และการดาเนินงานด้านเกษตรอินทรีย์ของกลุ่มเกษตรกรอย่างมีประสิทธิภาพ ภายใต้การให้คาแนะนาของพระครูสุจิณนันทกิจ (สมคิด จรณธมฺโม) เจ้าอาวาสวัดโป่งคา ซึ่งเป็นพระสงฆ์นักพัฒนาผู้มีศักยภาพ มีภาวะผู้นาและมีวิสัยทัศน์กว้างไกล รูปแบบการพัฒนาตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงที่เหมาะสมสาหรับการพัฒนาเป็นศูนย์การเรียนรู้ของคนในชุมชน คือการพัฒนาชุมชนตามบริบทของวัดโป่งคา ใน 4 ด้าน คือด้านเศรษฐกิจ ด้านสังคม ด้านสิ่งแวดล้อม และด้านวัฒนธรรม เพื่อให้คนในชุมชนพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน

2564-01-01T00:00:00Z